4G Geldi Hoş Geldi

Nasıl? Beğendiniz mi 4G’yi? Malum önceki gece yani 01.04.2016 saat 00.00 itibariyle Türkiye nihayet 4G’ye geçti. Nihayet diyorum çünkü daha düne kadar dünyada 4G kullanan ülkeler haritası şu şekildeydi.

4g-map-world

Geçen yılki bu haritada kırmızı bölgeler 4G, yeşil bölgeler 3G, sarı bölgeler ise GSM/2G alanlarını gösteriyor.

Dikkat ettiyseniz halimiz 4-5 Afrika ülkesinden iyi ama Afrikadaki ülkelerin pek çoğunda 4G hizmeti geçen yıl veya daha öncesinde bile vardı. Ve bu durum oldukça can sıkıcı. Detay meraklıları şu bağlantıya da göz atabilir.

Geç de olsa 4G kullanmaya başladık. Çabuk alışırız biz yeniliklere. Sadece yeniliklere değil. Hemen her şeye çabuk alışan bir toplumuz. 240p videoyu dona dona izlemeye alışık olanlar için bir anda fazla gelecek tabi bünyeye ama alışırız. Birkaç gün sonra HD olmayan bir video denk geldiği zaman “bunu da nasıl izliyor muşuz?” diye sorarız. 3G teknolojisini bir yıla kalmaz ülkede yaşadığımız olarca şey gibi hemen unutuveririz. Gerçi ne yapacağız biz 4G ile? Saçma sapan videoları Facebook’ta daha hızlı paylaşır, daha hızlı beğeniriz. Ördek dudaklı kızlarımız daha hızlı yüklerler selfie fotoğraflarını instagram’a.

Başta nihayet dedim, şimdi de lüzum yokmuş tafraları yaptığımı düşünebilirsiniz. Haklısınız. Yapıyorum. Bilin ki yurdum insanının 4G ile yapacakları bunlar. Dünyanın geri kalanında da durum farksız aslında. Az bir fark var tabi ve her şeyi de o “az” fark değiştiriyor ama olsun.

Lafı daha fazla uzatmayayım. 4G geç kalınmış ama sonundan da olsa treni yakaladığımız 4’üncü nesil hücresel iletişim teknolojilerine verilen ad. 3G bağlantısına göre yaklaşık 10 kat daha hızlı veri akışı sağlaması beklenen bir teknoloji.

Operatörlerin bangır bangır reklam rakamlarını veya megabit gigabit olaylarını fazla karıştırmadan şahsım tarafından test edilip onaylanmış bilgileri kısaca size aktararak devam edeyim ki hızını anlayın.

İşyerinde TTNet’in adı fiber olan ama ADSL’den hallice, 8Mbit’e kadar hız vaadeden ve sürekli sorun çıkartan interneti ile yaptığım testlerden 6.99 Mbps aldım.

ttnet

Evde 25Mbps Superonline Fiber bağlantısı kullanıyorum. Yine iPhone 6 cihazım ile yaptığım testte 27.78 Mbps indirme hızını görüyordum.

superonline fiber

Dün akşam saatlerinde testleri tekrarlayarak Turkcell’in 3G bağlantısıyla yaptığım testte ise 9.52 Mbps indirme hızı aldım.

turkcell 3g

Gece 2 gibi Turkcell’in 4G bağlantısını test ettiğimde ise ortalama 124.89 Mbps ortalama hıza şahit oldum.

Turkcell 4g

Kısacası 4G bağlantısı, kabaca benim evimde gayet memnun olduğum fiber internet bağlantısından yaklaşık 4,5 kat daha hızlı çıktı. Operatörümün 3G bağlantısına göre ise 10 kat!

Tabi bu uzun sürmedi. Gün içinde ara ara testler yaptım ve bu hızın arada sırada 50 Mbps bandına kadar düştüğünü gözlemledim.

turkcell 4g 2

İlk günün sendromundan mıdır yoksa operatörün acemiliğinden midir bilinmez ama üçte bire kadar düşse bile bu hız şimdilik fazla fazla yeterli.

Şimdi operatörlerin yaklaşık 350 Mbps hızlarından bahsettiğini, o rakamların nerede olduğunu sorabilirsiniz. Öncelikle benim bu testleri yaptığım iPhone 6 sadece LTE destekliyor. LTE-A desteği ise sadece iPhone 6s, iPhone 6s Plus ve Hücresel özellikli iPad Pro modellerinde var. Öyle 300 küsürlü değerleri sadece bu cihazlar ile görebilirseniz. Tabi eğer uslu bir çocuk olursanız. Şaka bir yana, gecenin bir yarısı internet hızını test edeyim gibi bir fanteziniz yoksa o hızları ne kullanırsanız kullanın biraz zor göreceksiniz. Görseniz de zaten stabil olmayacak. En azından bir süre durum bu.  Hızınızı ölçebilmek için pek çok web sitesi var ama en çok kullanılanlardan biri olan Ookla’nın Speedtest uygulamasını kullanabilirsiniz.

Yeri gelmişken, en kaba anlatımla 4G servisinden, birden fazla hız kategorisinde, kullandığınız cihaza göre faydalanıyorsunuz.

4G için şu anda ulaşabileceğiniz hızlar şu şekilde;

100 Mbps / 150Mbps / 300 Mbps ve 450 Mbps

Her cihazda 4G desteği olmadığı gibi, 4G desteği olan her cihazla 300 küsür Mbps hızlarda indirme yapmanız mümkün değil. Üst limit Upload (veri gönderme) hızı ise 50 Mbps.

Elma Dergisi’nde kullanıcıların ağırlıkla Apple ürünlerini tercih ettiğini göz önünde bulundurarak Apple’ın mevcut cihazlarından hangilerinin 4G desteğine sahip olduklarını ve bu cihazların hangi LTE hızlarına ulaşabildiklerini listeleyelim;

iPhone’ların sadece iPhone 5 ve üstündeki modellerde 4G desteği bulunuyorken, hücresel veriye erişim sağlayabilen iPad’ler; iPad 3 ve üstü modeller.

iPhone 5 — 100 Mbps

iPhone 5c  — 150 Mbps

iPhone 5s — 150 Mbps

iPhone 6 / 6+ — 150 Mbps

iPhone 6s / 6s+ — 300 Mbps

iPhone SE — 150 Mbps

iPad 3 — 100 Mbps

iPad 4 — 100 Mbps

iPad Air — 100 Mbps

iPad Air 2 — 150 Mbps

iPad Pro 12” — 150 Mbps

iPad Pro 9.7” — 300 Mbps

iPad mini — 100 Mbps

iPad mini 2 — 100 Mbps

iPad mini 3 — 100 Mbps

iPad mini 4 — 150 Mbps

Görüldüğü gibi güncel Apple cihazlarının büyük bölümü 150Mbps hızında veri indirip 50 Mbps hızında veri gönderebiliyor.

300 Mbps hızı destekleyen cihazlar, LTE-A olanlar. LTE-A destekli olarak sadece iPhone 6s, iPhone 6s Plus ve yeni çıkan 9.7” ekranlı iPad Pro modeli var. iPhone SE ise yeni çıkmasına rağmen LTE-A yerine iPhone 6’lar gibi LTE destekli olarak gelmişti.

Bu rakamların kafanızı karıştırmasını istemiyorum. Zaten bulunduğunuz konum, yoğunluk vs de göz önüne alınırsa ortalama 50-100 Mbps hızlarda indirme yapabileceğimizi düşünüyorum.

4G’nin ülkemizde aktif olmasının ardından bir başka polemik daha çıktı. Kimi cihazların ekranlarında 4G, kimininkinde ise LTE yazıyor. Bunun herhangi bir önemi yok. Bağlı olduğunuz hız aynı. Cihazın operatör servisinin yazılım sürümü ile alakalı olduğunu düşündüğüm bu durum, üzerinde düşünmek için bile fazla lüzumsuz bir konu.

Bir başka konu ise 4G – 4.5G konusu. Farkettiyseniz yazının başından beri bu teknolojiyi 4G olarak tanımlıyorum (ki aslında o bile tartışılır). Reklamlarda ise siz bunu 4.5G olarak duyuyorsunuz. Arkadaşlar belki üzülenler bile olacaktır ama 4.5G diye bir teknoloji yok. Arayın tarayın ama bulabileceğiniz tek şey, 4.5G tanımının ülkemizde çok saçma bir nedenden ötürü ortaya çıktığı olacaktır. Ben burada nedenini yazmıyorum. Yazarken muhtemelen sinirleneceğim ve düşündüklerimi doğrudan yazıya aktaracağım. Doğurabileceği sonuçlar nedeniyle bkz. Google diyerek konuyu kapatıyorum.

4G’ye hala geçmemiş olanlar varsa, uyumlu bir sim kart ile mevcut sim kartlarını değiştirdikten sonra iPhone veya iPad cihazlarında yapmaları gereken küçük bir işlem var.

Ayarlar / Hücresel / Hücresel veri

adımlarını izleyip Ses ve Veri seçeneği altındaki LTE ya da 4G (cihaza göre adı farklı olabilir) seçimini yapmak gerekiyor.

4G kullanmak size bilinçli kullandığınız durumda herhangi bir zarar vermez. Aldığımız duyumlara göre muhtemelen operatörünüz aracığılıyla devlet sizden her ay 6 TL fazladan telsiz kullanım ücreti adı altında bedel alacak. Bunun dışında tükettiğiniz veri değişmezse, ödeyeceğiniz fatura da değişmeyecek.

Kota doldurma konusunda da epey haber çıktığı için bu konuya da değinelim. 3G bağlantı ile herhangi bir video izlemeye başladınız diyelim. Daha başında siz bu videoyu izlemekten vazgeçip çıkabilirsiniz. 3G bağlantınız özellikle yüksek çözünürlüklü videoları bir anda yüklemeye yeterli olmadığı için, yüklenebildiği kadar veriyi tüketmiş olursunuz. 4G bağlantı ile ise çok kısa zamanda video yükleneceği için, siz başında videoyu kapatsanız dahi, o video çoktan inmiş olacak ve izlememiş bile olsanız o veriyi tüketmiş olacaksınız. YouTube gibi bazı servislerde veriyi bir nebze daha akıllıca tüketmenizi sağlayan bazı sistemler var. İzlemeye devam ettikçe kısım kısım yüklüyor ve durdurduğunuzda tamamını yüklemiyor. Ancak bu her video kaynağında olmadığı için dikkat etmekte fayda var. Ne kadar dikkat ederseniz edin, 3G kullanırkenki tüketiminizden bir miktar daha fazla veri harcayacağınızı şimdiden bilmekte fayda var.

Bir önemli husus ise pil tüketimi. 4G’nin, cihazınızın pilini olumsuz etkilediği doğrudur. Yani 3G’den daha fazla pil tüketeceksiniz. Ancak sanılanın aksine bu tüketim zaten 1 gün şarjı giden cihazınızın yarım günde şarjını tüketmesi gibi bir şey olmayacak. Standart kullanım ile yaklaşık %5 – 8 arasında bir değişiklik fark edebilirsiniz ki bu normaldir. En azından benim gözlemlerim bu şekilde sonuçlandı.

Son olarak, bulunduğunuz şehir / semt, kullandığınız operatör ve cihazınızın marka / modelini örneğin;

İstanbul / Eminönü – Turkcell – iPhone 5s – 90 Mbps

şeklinde aşağıdaki yorumlar bölümüne yazarak veya ekran görüntüsü ekleyerek bu yazıyı okuyanlara bilgi verecek bir paylaşım yapabilirsiniz.

4G ülkemiz için güzel bir adım olacaktır. Umarım gelecekte yeni teknolojilere daha hızlı ulaşabilir ve bu teknolojileri daha faydalı şeyler yapmak için kullanabiliriz.

Tagged With: , , , , , , , ,